3da20.10 Πώς λειτουργεί

3da20.10 Πώς λειτουργεί

Το όχι
Το γιατί;
Οργάνωση της απορίας

Το «όχι»
Δεν ξέρεις τι θες αλλά ξέρεις τι δεν θες. Με μια μόνο λέξη – το όχι – κάνεις μια πρώτη επιλογή. Αποκλείεις μια κλάρα στο δέντρο των δυνατοτήτων και διαλέγεις μιαν άλλη. Το όχι είναι καλό για ξεκίνημα. Όμως αν κολλήσεις σ’αυτό, θα βρεθείς στον αέρα.

Το «γιατί;»
Οι μύθοι απαντούν στα πρώτα «γιατί;» των ανθρώπων και εξηγούν τα πάντα με υπερφυσικές δυνάμεις και θεότητες. Αυτή τη γνώση, αλλού την προστατεύει η θρησκεία και το κράτος, όπως λ.χ. στους Αιγύπτιους. Αλλού προκαλεί νεα «γιατί;» όπως στους Έλληνες που άρχισαν να προτείνουν φυσικές εξηγήσεις, όπως ο Ιπποκράτης για τις ασθένειες.

Μπορείς να φανταστείς έναν κόσμο δίχως «γιατί;» που δεν έχει τίποτε να ρωτήσει; Κάτι τέτοιο μπορεί να συμβεί:

– απο φόβο μην προσβάλεις το δόγμα που επικρατεί
– απο κλειστό ορίζοντα διότι όλα έχουν απαντηθεί
– απο παραίτηση και βαρεμάρα

Έτσι είναι κάποιοι άνθρωποι, αυτό ζητούν κάποιοι πολιτισμοί.

Οργάνωση της απορίας
Λόγιοι και επιστήμονες υπήρχαν χιλιάδες στην Κίνα, στον Ισλαμικό κόσμο και στο Βυζάντιο, όμως δίχως θεσμούς που να ενθαρρύνουν την κριτική σκέψη. Στη δυτική Ευρώπη, κατά τον 12ο και τον 13ο αιώνα, συνέβαινε κάτι διαφορετικό. Το σώμα της γνώσης το έβλεπαν ως ένα κοινό κτήμα, που ήταν ανοιχτό σε όλους για να το κρίνουν και να το αυξάνουν.

Έτσι, ενώ οι Άραβες αστρονόμοι έκαναν τις ίδιες παρατηρήσεις με τους Ευρωπαίους, διαθέταν τις ίδιες πληροφορίες, ήταν οργανικά ανίκανοι να παράγουν έναν Κοπέρνικο που, με βάση αυτές τις γνώσεις, θα πρότεινε το ηλιοκεντρικό σύστημα.

Στο ίδιο πνεύμα κινήθηκε ο Λούθηρος. Δήλωσε τις αμφιβολίες του αν τα συγχωροχάρτια που πουλούσε η Καθολική Εκκλησία, ήταν τα σωστά «διαβατήρια» για τον Παράδεισο.

Είναι προφανές πως η απορία συχνά προκαλεί αντιπαλότητα, προπαντός αν την απευθύνει κάποιος ασήμαντος προς μιαν αυθεντία.

 

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: